Chuyện thường gặp
Anh chị ngồi viết bài bán hàng. Viết được nửa trang thì thấy tiếc.
Tiếc vì dịch vụ của mình hay quá: vừa nhanh, vừa rẻ, vừa bền, vừa có bảo hành, vừa hỗ trợ tận nơi. Thế là nhét hết vào.
Bài dài ra. Đọc lại thấy đầy đủ. Đăng lên. Không ai nhắn.
Lần sau viết lại, vẫn nhét đủ như cũ, chỉ đổi cách xếp câu. Vẫn thế.
Không phải bài dở. Là bài không chạm vào chỗ nào
Người đọc lướt qua bài của anh chị trong khoảng ba giây. Trong ba giây đó, đầu họ chỉ hỏi đúng một câu: cái này có dính gì tới tôi không?
Nếu bài nói mười thứ, mỗi thứ một câu, thì không thứ nào đủ mạnh để chạm. Giống như đấm mười cú nhẹ thay vì một cú thật.
Còn con người, dù ở nghề gì, tuổi nào, thì phần lớn ham muốn quay quanh mấy thứ rất cũ:
① Sống lâu, khoẻ, đỡ đau ⑤ Được người khác nể
② Ăn ngon, dùng đồ tốt ⑥ Bảo vệ được người thân
③ Bớt sợ, bớt lo ⑦ Được thuộc về một nhóm
④ Thoải mái, đỡ cực thân ⑧ Hơn được người bên cạnh
Tám thứ này không ai dạy cũng có sẵn. Việc của anh chị không phải tạo ra ham muốn mới — việc của anh chị là nối dịch vụ của mình vào một cái đã có sẵn trong đầu họ.
Chỉ một cái. Chạm đúng một cái là đủ.
Cách làm
① Chọn một thứ, viết nó ra giấy trước khi viết bài
Ví dụ tiệm sửa xe máy ở khu công nghiệp. Khách là công nhân đi làm ca.
Không phải "sửa xe uy tín 20 năm". Cái họ sợ là số ③ — sợ xe chết máy giữa đường lúc 5 giờ sáng, đi làm muộn, bị trừ chuyên cần.
Vậy cả bài xoay quanh đúng chuyện đó.
② Viết câu mở bằng cảnh, không bằng tên dịch vụ
❌ "Tiệm A chuyên bảo dưỡng xe máy, thay nhớt, sửa chữa tổng quát."
✅ "Xe chết máy lúc 5 giờ sáng, cách công ty 4 cây số,
trời còn tối. Anh chị đã từng chưa?"
Câu dưới không hay hơn về chữ nghĩa. Nó chỉ chạm đúng chỗ.
③ Kiểm lại: cả bài có bị lạc sang thứ khác không
Đọc từng đoạn, tự hỏi đoạn này còn nói về nỗi sợ chết máy giữa đường không. Đoạn nào lạc sang "giá rẻ nhất khu" hay "kỹ thuật viên tay nghề cao" thì cắt, hoặc kéo nó về.
④ Nhờ AI soi hộ
📋 Câu lệnh — chép nguyên cả khối
Đây là bài bán hàng của tôi. Nghề: [ghi nghề].
Khách chính: [tả khách trong một câu].
Việc 1: liệt kê mọi ham muốn/nỗi lo mà bài này đang chạm vào.
Việc 2: chỉ ra cái nào là mạnh nhất với tệp khách trên.
Việc 3: viết lại đoạn mở đầu, chỉ tập trung đúng một cái đó,
mở bằng một cảnh cụ thể trong đời sống của khách.
Tiếng Việt, câu ngắn, không dùng từ hoa mỹ.
[dán bài vào đây]
Ba chỗ hay làm sai
Nhét cho đủ tám thứ. Nghĩ rằng chạm nhiều thì trúng nhiều. Thực tế ngược lại: bài loãng ra, đọc xong không nhớ được gì. Một cái được kể sâu ăn đứt tám cái kể lướt.
Bịa nỗi sợ để doạ khách. Đây là ranh giới không được bước qua. Chạm vào nỗi lo có thật của khách là trung thực; thổi phồng một nguy cơ không có, hay doạ "không làm ngay là hỏng hết", là lừa. Khách phát hiện một lần thì mất luôn, và họ kể lại cho người khác.
Chọn nhầm cái mình thích thay vì cái khách cần. Anh chị mê chuyện tay nghề, nhưng khách chỉ lo đi làm đúng giờ. Muốn biết chọn đúng chưa thì đừng ngồi đoán — mở lại tin nhắn của mười khách gần nhất, đọc xem họ nhắc đi nhắc lại chuyện gì.
Giờ anh chị có gì trong tay
Một danh sách tám thứ để chọn, và một luật: mỗi bài chỉ chạm một cái.
Từ nay trước khi viết, ghi lên đầu trang nháp: bài này chạm vào số mấy? Không trả lời được, nghĩa là chưa viết được.